Bolesław Prus

Door Karol Lesman 0 reacties reageer

Bolesław Prus, vaak vergeleken met Tjechov, wordt als de eerste grote schrijver van de moderne Poolse literatuur beschouwd, met een nationale status min of meer vergelijkbaar met die van Multatuli in Nederland.

Prus werd in 1847 geboren als Aleksander Glowacki in de provinciestad Hrubieszów, Polen. Zijn moeder overleed in 1850; zijn vader, een rentmeester van aristocratische komaf (de schrijversnaam is een referentie naar de oorsprong van de familie nabij de Pruisische grens), overleed zes jaar later, waarna Prus achterbleef bij familie in Puławy en Lublin. In 1862 verhuisde hij naar Kielce met zijn oudere broer Leon, een Poolse nationalist. In het volgende jaar deed de puberende Aleksander mee aan de 1863 Januari opstand tegen de Russische machthebber. Gewond achtergebleven op het slagveld werd hij gevangen gezet in het kasteel van Lublin, maar weer vrijgelaten toen er werd vastgesteld dat hij nog minderjarig was. Daarna heeft hij zijn middelbare school afgemaakt en zich bij de universiteit ingeschreven, maar door gebrek aan financiële middelen kon hij niet afstuderen. In plaats daarvan had hij verschillende baantjes; zo werkte hij bijvoorbeeld korte tijd in een metaal-verwerkende fabriek voordat hij zich richtte op de journalistiek.

Prus werd uiteindelijk bekend als schrijver van feuilletons, publiceerde zijn alom bewonderde Kroniki in de Kurier Warszawski tussen 1875 en 1887, en hij was redelijk succesvol met zijn korte verhalen. De voorpost, gepubliceerd in 1885, was de eerste van vier romans die zijn literaire reputatie zouden verzekeren. Het boek werd gevolgd door De pop (1890), Geëmancipeerde vrouwen (1894) en De farao (1897). Als gerespecteerde schrijver die niet meer in zwang was, wijde Prus zijn laatste jaren aan sociale reformen en filantropisch werk.